Ćwiczenie rozpoznawania rękopisu, dzieła, odpisu i współczesnej książki.
Cel spotkania
Po zakończeniu tej lekcji umiesz odróżnić cztery obiekty: zabytek fizyczny, tekst rekonstruowany z kilku świadectw, współczesne wydanie oraz autorskie opracowanie. Nie wymaga to wykształcenia filologicznego. Wymaga staranności w zadawaniu pytań.
Scena wyjściowa
Na stronie księgarni widzisz „Apokryf Jana. Starożytny tekst w nowym wydaniu”. Tytuł brzmi jednoznacznie. Jednak edycja naukowa i opisy rękopisów mówią o wersjach krótkiej i długiej oraz świadectwach z kilku kodeksów. Zatem zanim skopiujemy tekst do własnej biblioteki, musimy wiedzieć, co rzeczywiście posiadamy. Sama nazwa nie wystarcza.
Wejdź do katalogu Brill albo opisu kodeksu w NASSCAL. Zwróć uwagę, że informacja „tekst jest w kodeksie” nie oznacza „ten kodeks jest oryginałem autorskim”. Między powstaniem utworu a zachowanym rękopisem mogło minąć dużo czasu. Materiał może być także tłumaczeniem z nieobecnego dziś wcześniejszego języka.
Ćwiczenie 20 minut
Otwórz przygotowaną kartę źródła. Wypełnij pola: tytuł, rodzaj świadectwa, lokalizacja lub siglum, język, datowanie, zakres tekstu, pytania otwarte. W jednym zdaniu wskaż, czego karta nie pozwala jeszcze stwierdzić. Następnie porównaj swój opis z notą drugiej osoby albo z opisem bibliotecznym. Nie należy zgadywać odpowiedzi na niewypełnione pola.
Przykładowy rezultat: „Kodeks IV z Nag Hammadi zawiera koptyjski odpis Apokryfu Jana; to świadectwo utworu, a nie autograf autora. Dokładne relacje między redakcjami wymagają osobnej analizy”.
Kryterium ukończenia
Twoja karta zawiera co najmniej pięć prawidłowo opisanych pól, przynajmniej jeden odsyłacz do katalogu i jedną wyraźnie zapisaną niepewność. Nie dostajesz punktów za długość opisu. Liczy się rozróżnienie poziomów.
Dalsza lektura
Wybierz jedną książkę z Biblioteki Duszy i sprawdź, czy na jej stronie rozdzielono nazwę dawnego dzieła od tytułu własnego autorskiego opracowania.